OED Bulundurmamak Suç mu? Hukuki Sorumluluk 2026
2026 OED Mevzuatı ve Hukuki Sorumluluk
OED bulundurmamak, tek başına Taşınabilir Otomatik Şok Cihazı Hakkında Yönetmelikte özel olarak tanımlanmış bağımsız bir suç değildir. Ancak Yönetmeliğin zorunlu tuttuğu bir yerde OED bulundurulmaması; somut olayın şartlarına göre idari denetim, tazminat sorumluluğu ve bir kişinin zarar görmesi hâlinde ceza hukuku bakımından ayrıca değerlendirilebilecek sonuçlar doğurabilir.
Bu nedenle “OED yoksa otomatik olarak hapis cezası vardır” demek de “hiçbir hukuki sonuç doğmaz” demek de doğru değildir. Hukuki sonuç; tesisin mevzuat kapsamına girip girmediği, yükümlülüğün ihlal edilip edilmediği, meydana gelen zarar, nedensellik bağı, kusur ve sorumlu kişilerin görevleri gibi unsurlara göre belirlenir.
OED Bulundurmamak Tek Başına Suç mu?
Taşınabilir Otomatik Şok Cihazı Hakkında Yönetmelik, OED bulundurmamayı kendi başına ayrı bir ceza suçu olarak tanımlamamaktadır. Yönetmeliğin 6’ncı maddesi EK-1’de belirtilen yerlerde OED bulundurulmasını zorunlu kılar; ancak Yönetmeliğin içinde “bu yükümlülüğü yerine getirmeyen kişi şu suçtan cezalandırılır” şeklinde özel bir ceza hükmü bulunmaz.
“Suç değil” ifadesi hukuki sorumluluk yok demek değildir
Bir düzenlemeye aykırılığın doğrudan ayrı bir suç olarak tanımlanmamış olması; olayın idare hukuku, özel hukuk veya Türk Ceza Kanunu kapsamında hiçbir sonuç doğurmayacağı anlamına gelmez. Özellikle Yönetmelik kapsamında açık bir OED bulundurma yükümlülüğü bulunan yerde bu yükümlülüğün yerine getirilmemesi ve sonrasında bir kişinin zarar görmesi durumunda somut olay ayrıca incelenir.
Yönetmelik yükümlülüğü
EK-1 kapsamındaki yerlerde OED bulundurmak bir mevzuat yükümlülüğüdür. Bunun yanında cihazın konumlandırılması, kullanıma hazır tutulması ve OED-Net kaydı gibi yükümlülükler de vardır.
Ceza hukuku ayrı değerlendirilir
Ceza sorumluluğu için yalnızca “cihaz yoktu” tespiti yeterli değildir. İlgili suçun kanuni unsurları, kişisel kusur, görev ve yetki, meydana gelen sonuç ile ihmal arasındaki nedensellik bağı değerlendirilir.
OED Bulundurmamanın İdari Para Cezası Var mı?
OED Yönetmeliğinin kendi metninde, OED bulundurmama fiili için doğrudan belirlenmiş sabit bir idari para cezası tutarı bulunmamaktadır. Bu nedenle hukuki dayanak gösterilmeden internette paylaşılan belirli bir TL tutarını “2026 OED bulundurmama cezası” olarak kabul etmek doğru olmaz.
5326 sayılı Kabahatler Kanununun kanunilik ilkesi uyarınca, bir kabahat karşılığındaki yaptırımın türü, süresi ve miktarının kanuni dayanağı bulunmalıdır. Bir yönetmelikte yükümlülüğün düzenlenmiş olması ile belirli tutarda idari para cezası uygulanması aynı hukuki mesele değildir.
Üç farklı sorumluluk alanını birbirine karıştırmayın
İdari yaptırım, kamu otoritesinin kanuni yetkiye dayanarak uyguladığı sonucu; tazminat, zarar görenin zararının giderilmesini; ceza sorumluluğu ise Türk Ceza Kanununda tanımlanan bir suçun unsurlarının oluşması hâlinde gerçek kişiye uygulanabilecek cezai sonucu ifade eder.
| Başlık | Temel soru | Otomatik olarak doğar mı? |
|---|---|---|
| Mevzuata aykırılık | İşletme EK-1 kapsamında OED bulundurmak zorunda mıydı ve yükümlülük yerine getirildi mi? | Kapsam ve yürürlük şartları incelenir. |
| İdari yaptırım | Fiile uygulanabilecek kanuni bir idari yaptırım hükmü var mı? | Hayır. Yetki ve yaptırımın hukuki dayanağı ayrıca gerekir. |
| Tazminat | Hukuka aykırılık veya kusurlu ihmal nedeniyle ispatlanabilir bir zarar doğdu mu? | Hayır. Zarar, kusur ve nedensellik gibi unsurlar somut olayda değerlendirilir. |
| Ceza sorumluluğu | Bir gerçek kişinin fiili veya ihmali Türk Ceza Kanunundaki bir suçun unsurlarını oluşturuyor mu? | Hayır. Ceza sorumluluğu kişisel ve olay bazlıdır. |
OED Bulundurmamak Tazminat Sorumluluğu Doğurabilir mi?
Bir kişinin zarar görmesi ile işletmenin OED yükümlülüğüne aykırı davranışı arasında hukuken yeterli bağlantı kurulabilirse tazminat sorumluluğu gündeme gelebilir; ancak bu sonuç otomatik değildir. Türk Borçlar Kanununun haksız fiile ilişkin genel hükümleri çerçevesinde kusur, hukuka aykırılık, zarar ve uygun nedensellik bağı gibi unsurlar değerlendirilir.
Örneğin OED bulundurması mevzuat gereği zorunlu olan bir işletmede ani kalp durması meydana gelmesi ve cihazın hiç bulunmaması, hukuki incelemede dikkate alınabilecek unsurlardan biri olabilir. Ancak “OED olsaydı sonuç kesinlikle değişirdi” şeklinde peşinen bir kabul yapılamaz. OED yalnızca şoklanabilir ritimlerde şok uygular ve tıbbi sonuç kişinin klinik durumuna, olayın zamanlamasına, temel yaşam desteğine ve çok sayıda başka etkene bağlıdır.
Zarar
Maddi veya manevi tazminat talebi bakımından hukuken değerlendirilebilir bir zararın bulunması gerekir.
Kusur ve yükümlülük
İşletmenin veya sorumlu kişilerin hangi yükümlülüğü yerine getirmediği ve olayın şartlarında kendilerinden hangi davranışın beklenebileceği incelenir.
Nedensellik bağı
İleri sürülen ihmal ile meydana gelen zarar arasındaki hukuki nedensellik somut olay, deliller ve gerektiğinde uzman incelemesi üzerinden değerlendirilir.
Kayıt ve deliller
OED-Net kayıtları, cihaz bakım verileri, olay kayıtları, 112 çağrı zamanı, kamera kayıtları ve müdahale süreci uyuşmazlığın niteliğine göre önem kazanabilir.
OED Bulunmaması Ceza Sorumluluğuna Yol Açabilir mi?
Somut olayda ölüm veya yaralanma meydana gelmişse, OED bulundurmama ya da acil müdahale sürecindeki başka ihmaller Türk Ceza Kanunu bakımından incelenebilir; fakat OED eksikliği tek başına otomatik olarak taksirle öldürme veya yaralama suçu oluşturmaz. Savcılık ve mahkeme, olayın bütün koşullarını ve her kişinin kendi görevini ayrı ayrı değerlendirir.
Türk Ceza Kanununda taksirle öldürme ve taksirle yaralama suçları düzenlenmiştir. Bir ihmali davranışın bu suçlarla ilişkilendirilebilmesi için kişinin somut olayda dikkat ve özen yükümlülüğünün bulunması, bu yükümlülüğe aykırılık ile sonuç arasında ceza hukuku bakımından gerekli bağlantının kurulabilmesi ve diğer suç unsurlarının gerçekleşmesi gerekir.
Ayrıca Türk Ceza Kanununun 98’inci maddesinde, kendisini idare edemeyecek durumda olan kişiye hâl ve koşulların elverdiği ölçüde yardım etmeme veya durumu derhal ilgili makamlara bildirmeme ayrıca düzenlenmektedir. Ancak bu hüküm de yalnızca bir iş yerinde OED bulunmaması nedeniyle kendiliğinden uygulanmaz; gerçek kişinin olay anındaki davranışı ve kanuni şartlar değerlendirilir.
Ceza sorumluluğu kişiseldir
Bir işletmenin Yönetmeliğe aykırı durumda olması ile belirli bir yönetici, çalışan veya başka bir gerçek kişinin suçtan sorumlu tutulması aynı şey değildir. Ceza sorumluluğunda görev dağılımı, karar ve denetim yetkisi, kişinin ihmali, öngörülebilirlik, nedensellik ve olayın diğer koşulları ayrıca araştırılır.
OED Yükümlülüğünde Şirket mi, İşveren mi, Yönetici mi Sorumlu?
Sorumlu kişinin kim olduğu yalnızca unvana bakılarak belirlenemez; işletmenin hukuki yapısı, görev paylaşımı, karar yetkileri ve ihlal edilen yükümlülüğün niteliği incelenmelidir. Özellikle ceza hukukunda “şirket sorumlu, dolayısıyla genel müdür otomatik olarak suçludur” şeklinde bir sonuç çıkarılamaz.
OED Yönetmeliği bazı görevleri doğrudan “OED edinicisi” üzerinden tanımlar. Satın alınan cihazın OED-Net’e kaydettirilmesi, cihazın kullanıma hazır bulundurulması, bakım ve sarf süreçlerinin yürütülmesi bu kapsamda önem taşır. Kurum içinde bu görevlerin kim tarafından yürütüldüğünün yazılı biçimde belirlenmesi, hem operasyonel takip hem de olası denetimler açısından faydalıdır.
- İşletmenin EK-1 kapsamına girip girmediği belirlenmeli.
- OED tedarik ve bakım sorumlusu kurum içinde tanımlanmalı.
- Cihazın OED-Net ve ÜTS süreçleri birbirinden ayrı kontrol edilmeli.
- Batarya, elektrot ve cihaz çalışabilirlik kontrolleri kayıt altında tutulmalı.
- Cihaz görüş alanı dışında veya kilitli bir konumda bulundurulmamalı.
- Acil durumda 112 çağrısı, temel yaşam desteği ve OED kullanım süreci birlikte planlanmalı.
ASELSAN OED ve Mevzuata Uygun Cihaz Tedariki
OED yükümlülüğünü yerine getirirken yalnızca bir defibrilatör satın almak değil, cihazın Yönetmelikte belirtilen şartlarla ve doğru satış kanalı üzerinden temin edilmesi önemlidir. Yönetmeliğe göre OED’nin tıbbi cihaz satış merkezi yetki belgesine sahip firmalardan satın alınması ve gerekli ÜTS tekil bildirimlerinin yapılması gerekir.
ASELSAN Heartline OED
Biltek Medikal yetkili satıcı desteği
Biltek Medikal, ASELSAN OED ürünlerinde yetkili satıcı olarak kurumsal OED tedarik ihtiyaçlarına yönelik ürün ve satış süreci desteği sunmaktadır. Aselsan OED hakkında ürün seçeneklerini ve Biltek Medikal çözümlerini ana sayfa üzerinden inceleyebilirsiniz.
Kurumsal OED planlamasında ürünün teknik özelliklerinin yanında ÜTS durumu, OED-Net gereklilikleri, doğru konumlandırma, kullanım hazırlığı, batarya ve elektrot gibi sarf bileşenlerinin takibi de birlikte ele alınmalıdır.
İşletmeler Hukuki Riski Azaltmak İçin Ne Yapmalı?
En güvenli yaklaşım, OED yükümlülüğünü yalnızca cihaz satın alma işlemi olarak değil; kapsam analizi, kayıt, konumlandırma, bakım ve acil durum organizasyonundan oluşan sürekli bir uyum süreci olarak yönetmektir. Bu süreç aynı zamanda olası bir olay sonrasında işletmenin hangi önlemleri aldığının belgelenmesine yardımcı olur.
-
Mevzuat kapsamını belirleyin
İşletmenin faaliyet alanı, çalışan sayısı, tesis büyüklüğü, kapasitesi ve diğer EK-1 ölçütlerini güncel mevzuatla karşılaştırın.
-
Uygun cihaz ve satış kanalını doğrulayın
OED’nin Yönetmelikteki asgari özelliklerini ve satın alınan firmanın tıbbi cihaz satış merkezi yetki durumunu belge üzerinden kontrol edin.
-
ÜTS ve OED-Net süreçlerini tamamlayın
ÜTS tekil bildirim işlemleri ile OED-Net kaydını birbirine karıştırmayın. Yönetmelik, satın alınan OED’nin 30 gün içinde OED-Net’e kaydedilmesi sorumluluğunu OED edinicisine verir.
-
Cihazın erişilebilirliğini sağlayın
OED’nin görünür, işaretlenmiş ve acil durumda kolay ulaşılabilir olmasını sağlayın. Cihazın kilitli veya görüş alanı dışında tutulması Yönetmelikteki yerleşim prensipleriyle bağdaşmaz.
-
Bakım ve çalışabilirlik kayıtlarını yönetin
Cihazı kullanıma hazır tutun; batarya, elektrot ve diğer sarfları üretici talimatlarına uygun biçimde izleyin ve kurum içi kontrol sürecini kayıt altına alın.
-
Acil müdahale planını bütüncül kurun
OED, 112 çağrısı ve temel yaşam desteğinin alternatifi değildir. Acil durum prosedüründe 112’nin aranması, temel yaşam desteği ve cihazın sesli/görsel yönlendirmeleriyle kullanılması birlikte ele alınmalıdır.
Somut hukuki uyuşmazlıklarda profesyonel değerlendirme gerekir
Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır. Gerçek bir ölüm, yaralanma, denetim, idari işlem veya tazminat uyuşmazlığında sorumluluk; olayın belgeleri, görev dağılımı, tıbbi bulgular ve uygulanabilir mevzuat birlikte incelenerek belirlenir.
OED ve Hukuki Sorumluluk Hakkında Sık Sorulan Sorular
OED bulundurmamak suç sayılıyor mu?
OED Yönetmeliğinde, OED bulundurmama adıyla bağımsız bir suç tanımı bulunmamaktadır. Ancak zorunlu olduğu hâlde cihazın bulundurulmaması ve bunun bir zarar olayıyla ilişkilendirilmesi durumunda başka hukuki ve cezai hükümler somut olay kapsamında değerlendirilebilir.
OED bulundurmamanın 2026 para cezası ne kadar?
Taşınabilir Otomatik Şok Cihazı Hakkında Yönetmelikte OED bulundurmama için özel olarak belirlenmiş sabit bir TL idari para cezası yer almamaktadır. Belirli bir yaptırım uygulanacaksa bunun ayrıca hukuki dayanağının bulunması gerekir.
İş yerinde kalp durması sonucu ölüm olursa yönetici ceza alır mı?
Bu yönde otomatik bir sonuç çıkarılamaz. Ceza sorumluluğu gerçek kişi bakımından görev ve yetki, dikkat ve özen yükümlülüğü, ihmal, nedensellik bağı, meydana gelen sonuç ve ilgili suçun diğer unsurları incelenerek belirlenir.
OED olmaması tazminat davasına neden olabilir mi?
Zarar gören kişi veya hak sahipleri olayın niteliğine göre tazminat talebinde bulunabilir. Ancak tazminata hükmedilip hükmedilmeyeceği zarar, hukuka aykırılık, kusur ve nedensellik gibi hukuki unsurların somut olayda değerlendirilmesine bağlıdır.
OED satın almak tek başına yükümlülüğü tamamlar mı?
Hayır. Yönetmelik; cihazın uygun şekilde konumlandırılması, kullanıma hazır tutulması, OED-Net’e kaydedilmesi, bakım ve sarf süreçlerinin yürütülmesi gibi sorumluluklar da öngörmektedir.
Kurumsal OED Tedariki
ASELSAN OED İçin Biltek Medikal ile İletişime Geçin
İşletmeniz için ASELSAN OED ürünleri, kurumsal tedarik ve ürün özellikleri hakkında Biltek Medikal yetkili satıcı desteğinden bilgi alabilirsiniz. Mevzuata ilişkin nihai değerlendirmede güncel resmî düzenlemeler ve kurumunuza özel hukuki koşullar esas alınmalıdır.
Kaynakça
- T.C. Resmî Gazete — 9 Aralık 2025 tarihli ve 33102 sayılı Resmî Gazete, Taşınabilir Otomatik Şok Cihazı Hakkında Yönetmelik.
- T.C. Sağlık Bakanlığı Acil Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü — OED Rehberi, 17 Nisan 2026.
- T.C. Sağlık Bakanlığı Acil Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü — OED Rehberi ve OED Entegrasyon ve Bilişimi Kılavuzu duyurusu, 17 Nisan 2026.
- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu — Taksirle öldürme, taksirle yaralama ve yardım veya bildirim yükümlülüğünün yerine getirilmemesine ilişkin hükümler.
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu — Haksız fiilden doğan sorumluluğa ilişkin hükümler.
- 5326 sayılı Kabahatler Kanunu — Kanunilik ilkesi ve idari yaptırımlara ilişkin genel hükümler.